Antibiotica horen tot de belangrijkste ontdekkingen in de geneeskunde. Ze maken het mogelijk om bacteriële infecties effectief te behandelen en hebben al miljoenen levens gered. Toch staat hun werking vandaag onder druk door een groeiend probleem: antibioticaresistentie. Daarom is correct gebruik belangrijker dan ooit.
Wat zijn antibiotica?
Antibiotica zijn geneesmiddelen die bacteriën doden of hun groei remmen. Ze worden enkel gebruikt bij bacteriële infecties zoals:
- longontsteking
- blaasontsteking
- bepaalde huidinfecties
- bacteriële keelontstekingen
Ze werken niet tegen virussen. Bij verkoudheid, griep of acute bronchitis zijn antibiotica meestal niet nodig. Rust, voldoende vocht en symptomatische behandeling volstaan vaak.
In België volgen artsen en apothekers hiervoor medische richtlijnen.
Waarom is correct gebruik zo belangrijk?
Wanneer antibiotica verkeerd of onnodig worden gebruikt, kunnen bacteriën zich aanpassen. Sommige bacteriën overleven de behandeling en worden sterker. Dit noemen we antibioticaresistentie.
Volgens Belgische gezondheidsinstanties leidt resistentie tot:
- moeilijker behandelbare infecties
- langere ziekteperiodes
- meer ziekenhuisopnames
- grotere gezondheidsrisico's bij operaties of verminderde immuniteit
Daarom organiseert België jaarlijks sensibiliseringsacties, ondersteund door onder andere Sciensano en de overheid.
Hoe ontstaat antibioticaresistentie?
Veelvoorkomende oorzaken van resistentie zijn:
- antibiotica gebruiken bij virale infecties
- een antibioticakuur vroeger stoppen
- dosissen overslaan of onregelmatige inname
- gebruik van oude of gedeelde medicatie
Correct gebruik helpt om antibiotica werkzaam te houden.
Wat kunt u als patiënt doen?
U speelt zelf een belangrijke rol:
- neem antibiotica alleen wanneer ze door een arts zijn voorgeschreven
- neem ze precies zoals voorgeschreven
- sla geen dosissen over
- bewaar geen restjes voor ander gebruik, breng deze binnen bij uw apotheek
- neem contact op met uw apotheker bij bijwerkingen
In België mogen antibiotica enkel op voorschrift worden afgeleverd, precies om verkeerd gebruik te beperken.
De rol van uw apotheker
De apotheker is een toegankelijk aanspreekpunt binnen de Belgische gezondheidszorg. U kunt er altijd terecht voor advies over:
- het juiste innamemoment
- mogelijke bijwerkingen
- combinaties met andere geneesmiddelen
- wat te doen bij een vergeten dosis
Antibiotica zijn een kostbare medische hulpbron en door ze verstandig te gebruiken, beschermen we niet alleen onze eigen gezondheid, maar ook die van anderen.
Heeft u vragen over uw medicatie? Uw apotheker helpt u graag verder.